Risicotaxatie in het strafproces: begrijpen en benutten

OPLEIDINGSPUNTEN

5

Risicotaxaties spelen een steeds grotere rol in het strafproces. Zij beïnvloeden beslissingen over voorlopige hechtenis, voorwaarden, behandeling en – in TBS-zaken – oplegging, verlenging en beëindiging. De uitkomsten van een risicotaxatie kunnen grote gevolgen hebben voor de positie van de verdachte of veroordeelde.

Het is van belang dat advocaten begrijpen hoe risicotaxaties tot stand komen en hoe zij worden geïnterpreteerd. Wat zeggen deze instrumenten wel en wat niet? Hoe leest u een rapportage kritisch? En hoe vertaalt u complexe bevindingen naar uw cliënt?

In deze praktijkgerichte cursus leert u risicotaxaties doorgronden en effectief gebruiken in de strafrechtpraktijk.

Inhoud van de cursus

De cursus richt zich op de totstandkoming, interpretatie en toepassing van risicotaxaties in het strafproces.

Aan bod komen onder meer:

• Hoe risicotaxaties worden opgebouwd en welke instrumenten wanneer worden gebruikt;
• De betekenis en beperkingen van risicotaxaties in verschillende fasen van het strafproces;
• Het kritisch lezen van rapportages waarin risicotaxaties zijn opgenomen;
• Het stellen van gerichte en kritische vragen aan deskundigen;
• De weging van risicotaxaties in beslissingen over straf, maatregel en voorwaarden;
• Veelvoorkomende valkuilen en misinterpretaties;
• Het vertalen van uitkomsten naar begrijpelijke uitleg voor cliënten;
• De betekenis van risicotaxatie bij laag-risico plegers, onder meer in het kader van beëindiging van toezicht en aanvragen zoals een VOG.

Daarnaast wordt stilgestaan bij de vraag hoe risicotaxaties zich verhouden tot andere vormen van diagnostiek en hoe zij in de praktijk daadwerkelijk doorwerken in rechterlijke beslissingen.

Wat levert deze cursus u op?

Na afloop:

• Begrijpt u hoe risicotaxaties tot stand komen en wat zij meten;
• Kunt u rapportages met risicotaxaties kritischer analyseren;
• Stelt u gerichtere en effectievere vragen aan deskundigen;
• Kunt u de uitkomsten van risicotaxaties beter benutten in het bepalen van de processtrategie en uitleg aan cliënten.

Voor wie?

Strafrechtadvocaten die werken met zaken waarin risicotaxatie een rol speelt, waaronder TBS-zaken. Ook andere juristen en professionals met interesse in de strafrechtpraktijk zijn welkom.

Praktische informatie

14 december 2026 vanaf 10.00 uur

• Duur: 5 uur (exclusief pauzes);
• Opleidingspunten: 5;
• Locatie: Den Haag, Dr. Lelykade 257;
• Inclusief lunch en afsluitende borrel;
• Prijs: € 495,- (10% korting bij deelname met meerdere kantoorgenoten of op uitnodiging).

Docenten

Wineke Smid
Psycholoog (klinische psychologie), hoofd onderzoek bij de Van der Hoevenkliniek. Wineke is gepromoveerd op het onderwerp risicotaxatie bij zedendelinquenten. Zij leidt een team van onderzoekers en is gespecialiseerd in risicotaxatie bij (zeden)delinquenten. Verder verricht en superviseert Wineke risicobeoordelingen bij hoogrisico-cliënten, verzorgt zij trainingen voor onder meer politie en justitie en publiceerde zij over risicotaxatie in Nederland. Daarnaast is zij betrokken bij onderzoek naar de beoordeling en behandeling van risicofactoren bij zedendelinquenten.

Vivienne de Vogel
Bijzonder hoogleraar Forensische Zorg aan de Universiteit Maastricht (Faculteit Psychologie en Neurowetenschappen). Daarnaast onderzoeker bij de Van der Hoeven kliniek. Vivienne is gepromoveerd op gestructureerde risicotaxatie bij forensisch psychiatrische patiënten en is gespecialiseerd in risicobeoordeling en behandeling binnen de forensische zorg. Zij is onder meer betrokken bij de ontwikkeling en validering van risicotaxatie-instrumenten zoals de HCR-20^V3, FAM en SAPROF. Verder verricht Vivienne onderzoek naar genderverschillen bij forensisch psychiatrische patiënten en publiceerde zij uitgebreid over risicotaxatie in Nederland, met speciale aandacht voor vrouwen in de forensische zorg en de toepassing van beschermende factoren bij recidivebeoordeling.

Docenten

Wineke Smid

Psycholoog (klinische psychologie), hoofd onderzoek bij de Van der Hoevenkliniek.

Vivienne de Vogel

Bijzonder hoogleraar Forensische Zorg aan de Universiteit Maastricht (Faculteit Psychologie en Neurowetenschappen)